IMKB : 107.202 / 0,35 $ : 3,52 / -0,05 : 4,13 / 0,01 Altın : 145,26 / -0,52





Tüketici hizmetleri Yönetmeliği'nde Eylül değişikliği
02 Ekim 2015 08:59


Figen Özer
Mevzuatın fıtratında güncelleme vardır.

PAYLAŞ : Share/Bookmark

Mevzuatın fıtratında güncelleme vardır. 

Ancak söz konusu güncellemelerin de, ortamın flusunu dağıtan ve mümkün olduğunca da aydınlatan değişiklikleri beraberinde getirmesi gerekir.

Tedarik tarafında da sistem bir yandan yol alırken bir yandan da gelişiyor. Haliyle Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği de ihtiyaçlara ayak uydurmaya çalışıyor, böylece değişiyor. Yayımlanan değişiklik hükümlerinde, değişen piyasa dinamiklerinin etkileri açıkça görülmekte. 

16/09/2015 tarih ve 29477 sayılı Resmi Gazete ile, Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği için bir Değişiklik Yönetmeliği daha yayımlandı. Bakalım yürürlükte olan Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği’ne nasıl bir düzen vermiş: 

Tanımlar maddesi kapsamında mevcut kavramlarda herhangi bir değişiklik olmamakla birlikte, fıkralarda yapılan değişiklikler gereği yeni bir kavram ilavesi söz konusu. Eklenen kavramın adı: Piyasa Yönetim Sistemi

Yönetmeliğin “Perakende Satış Sözleşmesi Başvurusu” başlıklı 5. Maddesinin, 

“Görevli tedarik şirketi tarafından, mevcut tedarikçisini değiştirmek suretiyle elektrik enerjisi ve/veya kapasite almak isteyen bir gerçek veya tüzel kişiden, bir önceki tedarikçisini ve bu tedarikçiye olan yükümlülüklerini yerine getirdiğini yazılı olarak beyan etmesi istenebilir.” hükmünü içeren 5. Fıkrası yürürlükten kaldırıldı. Böylece zorunluluk halinden daha önce yumuşatılan yazılı beyan hususu mevzu bahis olmayacak diyebiliriz. 

Yönetmeliğin “Sözleşmenin Süresi ve Sona Erme” başlıklı 8. maddesinin ikinci fıkrasında bir değişiklik mevcut. 

Bu noktada öncelikle, Yönetmeliğe eklenen yeni Perakende Satış Sözleşmesi Sona Erdirme Talep Formu’ na değinmek gerekir. Yayımlanan bu değişiklik ile artık Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği’nin,  Kaçak/Usulsüz Elektrik Kullanım Tespit Tutanağı ve Sayaç Değiştirme Tutanağı eklerinden sonra 3. bir ek formu oldu. 

8. maddenin ikinci fıkrasının değişiklik öncesi hükmü: 

“Tüketici, elektronik imza ile veya görevli tedarik şirketine yazılı olarak başvuruda bulunmak kaydıyla, perakende satış sözleşmesini sona erdirebilir. Söz konusu başvuruda, sözleşmenin sona erdirilmek istendiği tarih yer alır. Bu fıkra kapsamında yapılan başvuru, en geç üç iş günü içerisinde sonuçlandırılır.” iken yapılan değişiklik ile Ek-3 formu da, perakende satış sözleşmesinin sonlandırılması sürecinde, tüketici için süreci başlatan yazılı başvurunun bir alternatifi olacak. 

Değişiklik sonrası fıkranın yeni hükmüne bakacak olursak:

“Tüketicinin, elektronik imza ile veya görevli tedarik şirketine yazılı olarak başvuruda bulunması veya tedarikçi değişikliği yapmak isteyen tüketiciler tarafından doldurulan EK-3 formunun tüketicinin yeni tedarikçisi tarafından görevli tedarik şirketine sunulması kaydıyla, perakende satış sözleşmesi sona erdirilir. Söz konusu başvuruda, sözleşmenin sona erdirilmek istendiği tarih yer alır. Bu fıkra kapsamında yapılan başvuru, en geç üç iş günü içerisinde sonuçlandırılır. EK-3 formunun görevli tedarik şirketine sunulmamasına karşın Piyasa Yönetim Sistemi üzerinden yeni tedarikçiye geçişin gerçekleşmesi halinde perakende satış sözleşmesi işbu geçişin gerçekleştiği tarih itibarıyla sona ermiş sayılır. Bununla birlikte EK-3 formunu Piyasa Yönetim Sistemi üzerinde yeni tedarikçinin portföyüne geçtiği tarihe kadar görevli tedarik şirketine teslim etme yükümlülüğünü yerine getirmeyen tedarikçi hakkında Kanunun 16 ncı maddesi uyarınca yaptırım uygulanır.” 

Başvuruyu sonuçlandırma süresinde bir değişiklik olmamakla birlikte, tedarikçi değişim kaosunu düşündüğümüzde, Ek-3 formunun tesliminin hassasiyeti adına, açıkca kanunun 16. maddesine atıf yapılmış olması da gözden kaçmamalı. 

Yine aynı maddenin 3. Fıkrasında, 

“(3) Görevli tedarik şirketi, perakende satış sözleşmesinin sona erdirileceği tarihin en az iki gün öncesinden, ilgili dağıtım lisansı sahibi tüzel kişiye, kayıt altına alınmak suretiyle, bilgi vermekle yükümlüdür. Dağıtım şirketi, ilgili kullanım yerinin sayaç değerlerini okuyarak, tedarikçi değişikliği halleri dışında sözleşmenin sona erdirilmesinin talep edildiği tarihte, 16 ncı maddenin birinci fıkrası kapsamında kullanım yerinin elektrik enerjisini keser. İkinci fıkrada belirtilen süre saklı kalmak kaydıyla, talep edilen sonlandırma tarihinden sonraki elektrik tüketimleri, ilgili tüketiciye yansıtılmaz. Okunan sayaç değerleri görevli tedarik şirketine ve/veya piyasa işletmecisine bildirilir.” tedarikçi değişikliği istisnası vurgulanarak netlik kazandırılmıştır. 

Yönetmeliğin “Sayacın Hiç veya Doğru Tüketim Kaydetmemesi Halinde Tüketim Miktarının Tespiti” başlıklı 14. maddesinin 6. Fıkrası,

“Bu madde kapsamında tespit edilen tüketimdeki farklar ile ilgili olarak, dağıtım şirketi ile tedarikçi arasında Dengeleme ve Uzlaştırmaya ilişkin mevzuat hükümleri uyarınca yapılması mümkün olan itiraz ve düzeltmeler söz konusu mevzuat hükümlerince gerçekleştirilir. Tüketimdeki farklar ile ilgili Dengeleme ve Uzlaştırmaya ilişkin mevzuat hükümleri uyarınca yapılması mümkün olmayan düzeltmeler ise ilgili tedarikçi ve dağıtım lisansı sahipleri arasında kesilecek faturalar ile gerçekleştirilir. Dağıtım şirketleri ile tedarikçiler arasında yapılacak işlemlere ilişkin usul ve esaslar Kurul kararı ile düzenlenir.” hükmünü içermekte olup, yapılan değişiklik ile fıkranın son cümlesi yani dağıtım şirketleri ile tedarikçiler arasında yapılacak işlemlere ilişkin usul ve esasların Kurul kararı ile düzenleneceği hükmü fıkra kapsamından çıkarılmış ve yürürlükten kaldırılmıştır.

Yönetmeliğin “Tüketicilerin Bilgilendirilmesi ile Tüketici Hakları ve Zararların Tazmini” başlıklı 19. maddesinin 4. Fıkrası, mevcutta geçmişe dönük tüketim ekstre sunma görevini görevli tedarik şirketine veriyorken, 

“(4) Görevli tedarik şirketi, tüketicinin talebi halinde ve her takvim yılı içerisinde bir defaya mahsus olmak üzere, tüketicinin geçmiş oniki aya yönelik elektrik enerjisi tüketimini ayrıntılı şekilde gösteren belgeyi ücretsiz olarak sunmakla yükümlüdür. Bu yükümlülük kapsamında, önceki tedarikçiler nezdinde yapılan tüketim miktarları dikkate alınmaz.”

Yeni değişiklik ile,

“Dağıtım şirketi, tüketicinin talebi halinde ve her takvim yılı içerisinde iki defadan fazla olmamak üzere, tüketicinin geçmiş yirmidört aya yönelik elektrik enerjisi tüketimini tek zamanlı veya çok zamanlı olarak kWh cinsinden gösteren belgeyi ücretsiz olarak sunmakla yükümlüdür.” şeklinde değiştirilmiş, bu görevin Dağıtım Şirketlerine ait olduğunu net bir şekilde tanımlanmıştır. Ayrıca, düzenlemelerin bir çoğunda görmeyi arzu ettiğimiz şekilde yükümlülüğe bir standart getirilmeye çalışılmış, ve adedi ile tüketim ekstresinin detaylarına da açıklık kazandırılmıştır. 

Yönetmeliğin “Serbest Tüketici Kapsamı” başlıklı 20. maddesinin 4 fıkrası hali hazırda 

“Serbest tüketici kapsamında yer alan tüketicilerin tedarikçisini seçme hakkını kullanmaları halinde; ortak veya birden fazla tüketim noktasındaki tüketici sayaçlarının, Kurum tarafından yayımlanan düzenlemeye uygun çok zaman dilimli ölçüm yapabilen elektronik sayaçlar olması zorunludur.” iken, yeni düzenleme ile,

“(4) Serbest tüketici kapsamında yer alan tüketicilerin tedarikçisini seçme hakkını kullanmaları halinde; sayaçların Kurum tarafından yayımlanan düzenlemelere uygun çok zaman dilimli ölçüm yapabilen elektronik sayaçlar olması zorunludur. Dağıtımdan bağlı tüketiciler için uygun olmayan sayaçlar dağıtım şirketi tarafından ilgili ay içerisinde değiştirilir ve sayacın uygun olmaması, tedarikçi seçme hakkının kullanılmasına engel teşkil etmez.”

Olarak değiştirilen hüküm gereği, sayacın uygun olmaması durumunun tedarikçi değişim aşamasında bir argüman olmaktan çıktığını söyleyebiliriz. 

Yönetmeliği “Serbest Tüketicilerin Listesinin Yayımlanması ve Kayıtlarının Tutulması” başlıklı 21. Madde üzerinde yapılan kökten değişikliğe bakacak olursak, beklenen bir gelişmeydi ki, çok tartışıla gelen ve üzerine taslak hazırlanarak görüşe de açılan 21. Maddenin, nihayet bu değişiklik faslında tamamen yürürlükten kaldırıldığını görmekteyiz. 

Hükümlerini hatırlayacak olursak:

“(1) Tüm tüketiciler serbest tüketici olana kadar, bir önceki takvim yılına ait toplam elektrik enerjisi tüketim miktarı serbest tüketici limitini geçen tüketicilerin listesi, bölgelerinde bulundukları dağıtım lisansı sahibi tüzel kişiler tarafından, serbest tüketici limitlerinin Resmî Gazete’de yayımlanma tarihinden itibaren otuz gün içerisinde, dağıtım şirketinin internet sitesinde güncel ve sürekli olarak yayımlanır. Bu kapsamda aksine yazılı beyanı olmadığı sürece, ilan edilecek listelerde, tedarikçiler için ilgili tüketicilerin iletişim bilgilerine erişimin sağlanması zorunludur. Bu fıkra kapsamında edinilen bilgiler lisansta belirtilen faaliyetler dışında kullanılamaz ve ticarete konu edilemez.

(2) Serbest tüketicilere ilişkin kayıtlar, iletim sistemine doğrudan bağlı olan tüketiciler için TEİAŞ, dağıtım sistemi üzerinden elektrik enerjisi ve/veya kapasite temin eden tüketiciler için ise dağıtım şirketleri tarafından güncel halde tutulur. Bu kapsamda oluşturulacak veri tabanında kullanılmak üzere her bir serbest tüketiciye, TEİAŞ ve/veya dağıtım lisansı sahibi tüzel kişiler tarafından dengeleme ve uzlaştırma ile ilgili mevzuatta belirtilen usul ve esaslar çerçevesinde bir “Serbest Tüketici Sayaç Kayıt Numarası” verilir. Söz konusu “Serbest Tüketici Sayaç Kayıt Numarası”, TEİAŞ veya dağıtım şirketi tarafından ilgili tüketicinin tedarikçisine bildirilir.

 (3) “Serbest Tüketici Sayaç Kayıt Numarası”nın; serbest tüketiciler ile tedarikçiler arasındaki ikili anlaşmaların yanı sıra serbest tüketiciler ve tedarikçilerin Kurum ve diğer piyasa katılımcıları ile yapacakları her türlü yazışmada referans olarak kullanılması zorunludur.”

Serbest tüketici kayıt numarası hususu kalkıyor

Böylece dağıtım şirketlerinin yükümlülükleri arasından, web sayfalarında liste yayımlama sorumluluğu kalkarken, genel anlamda gündemden de serbest tüketici kayıt numarası hususunun kalktığını söyleyebiliriz. 

Yönetmeliğin “Serbest Tüketicilerin Hak ve Yükümlülükleri” başlıklı 22. Maddesinin 

ilk fıkrası “(1) İkili anlaşma yaparak tedarikçisini seçme hakkını kullanmış olan serbest tüketici, bir önceki takvim yılına ait toplam elektrik enerjisi tüketiminin serbest tüketici limitinin altında kalması durumunda, yeniden serbest tüketici niteliği kazanıncaya kadar yeni bir ikili anlaşma yapamaz veya mevcut ikili anlaşmasının süresini uzatamaz ve ilgili mevzuat hükümleri çerçevesinde elektrik enerjisi ve/veya kapasite satın alır.” iken, yeni düzenleme ile,

“(1) İkili anlaşma yaparak tedarikçisini seçme hakkını kullanmış olan serbest tüketici, bir önceki takvim yılına ait toplam elektrik enerjisi tüketiminin cari takvim yılı için belirlenmiş serbest tüketici limitinin altında kalması durumunda serbest tüketici hakkını kaybeder ve Şubat ayı itibari ile mevcut tedarikçisinin portföyünden çıkarılır, yeniden serbest tüketici niteliği kazanıncaya kadar yeni bir ikili anlaşma yapamaz veya mevcut ikili anlaşmasının süresini uzatamaz ve ilgili mevzuat hükümleri çerçevesinde elektrik enerjisi ve/veya kapasitesi satın alır.”

Bu değişiklikle ilgili olarak da, Şubat ayı itibariyle portföyden çıkış işlemi yapılacağı vurgusunun açıkça yapılması gibi fıkraya yapılan ilavelerle sürece netlik kazandırıldığını söyleyebiliriz. 

Aynı madde içerisinde 5. Fıkra “Tedarikçisini değiştirmek isteyen bir serbest tüketici,  bir önceki tedarikçisine olan yükümlülüklerini ilgili mevzuat çerçevesinde yerine getirmekle yükümlüdür.” hükmü ise yürürlükten kaldırılmıştır. 

Yönetmeliğin “Tedarikçilerin Yükümlülükleri” başlıklı 23. maddesi üzerinde, ilk fıkranın a bendi, 

“Serbest tüketiciyi; tüketici hakları, ikili anlaşmalar kapsamındaki ticari seçenekler ve muhtemel riskler ile talep tarafı katılımına ilişkin bilgiler hakkında anlaşma yapılmadan önce yazılı olarak veya elektronik posta yoluyla bilgilendirmek,” iken yapılan değişiklikle söz konusu bu bend,

“Serbest tüketiciyi; tüketici hakları, ikili anlaşmalar kapsamındaki ticari seçenekler ve muhtemel riskler ile talep tarafı katılımına ilişkin bilgiler hakkında anlaşma yapılmadan önce tüketici tarafından bilgi aldığına dair imzalanmak kaydı ile yazılı olarak veya tüketicinin kayıtlı elektronik posta adresi yoluyla bilgilendirmek ve talep edildiğinde söz konusu bilgilendirmeyi Kuruma belgelemek” şeklinde tüketici lehine olacak şekilde düzenlenmiş, böylece bu tedarikçi yükümlülüğünün  ispat sorumluluğu da açıkça vurgulanmıştır. 

Yukarıda bahsettiğimiz sayaç uygunluğu düzenlemesine paralel olarak bu maddenin ilk fıkrasının,

“İkili anlaşmaları; sayaçları, sayaçlarla ilgili mevzuata uygun olarak tesis edilmiş olan serbest tüketiciler ile yapmak,”olan b bendi bu düzenleme ile yürürlükten kaldırılmıştır.

Yönetmeliğin “Serbest Tüketici Limitindeki İndirimin Belirlenmesi” başlıklı 25. Maddesinde, yapılan değişiklikle ise artık serbest tüketici limitinin her yılın Şubat değil, Ocak ayı sonuna kadar Resmi Gazete’ de yayımlanacağı belirtilmektedir. 

Bazı değişiklikler 1 Mart’ta  yürürlüğe girecek

Yukarıda bahsettiğimiz değişiklikler, değişiklik yönetmeliğinin yayım tarihi itibariyle yürürlüğe girerken, ayrıca, söz konusu bu değişiklik yönetmeliğinin 1 Mart 2016 yürürlüğe girdireceği birtakım değişiklikler de mevcut. 

Yönetmeliğin “Zamanında Ödenmeyen Borçlar” başlıklı 15. maddesinin ikinci fıkrasında öngörülen değişiklik sonucunda mevcut işleyişine netlik kazandırıldığı görülmekte. Tüketicinin ödeme süresinin en az 5 iş günü olarak ikinci bildirimde yer alacağı belirtilmiş olup, ayrıca perakende satış sözleşmesi kapsamı vurgusu ile borcun sınırlarının altının da çizildiğini görüyoruz.

1 Mart 2016 itibariyle Madde 15’in söz konusu fıkrasını aşağıdaki gibi takip ediyor olacağız: 

“(2) Tüketicinin elektrik enerjisi tüketimine ilişkin ödemelerini son ödeme tarihine kadar yapmaması durumunda tedarikçi tarafından tüketiciye yazılı olarak en az beş iş günü süreyi içeren ikinci bildirimde bulunulur. Tüketicinin borcunun perakende satış sözleşmesi kapsamında olması halinde, Söz konusu bildirimde tüketicinin ödeme yükümlülüğünü belirtilen sürede yerine getirmemesi halinde elektrik enerjisinin kesileceği belirtilir. 

Tedarikçi ibarelerin revize edildiği görülüyor

İkinci bildirim ile ilgili olarak, tedarikçi tarafından gerekli görülmesi halinde, yazılı bildirime ek olarak, ayrıca diğer haberleşme kanalları da kullanılarak bildirimde bulunulabilir.”

Aynı maddenin 3. fıkrasına bakacak olursak, mevcut fıkra kapsamında tedarikçi ibarelerinin görevli tedarik şirketi ibaresi baz alınarak revize edildiğini görüyoruz. 

“(3) Tüketicinin perakende satış sözleşmesi kapsamında öngörülen ödemeleri, ikinci bildirimde belirtilen süre içerisinde de yapmaması halinde, görevli tedarik şirketinin bildirimi üzerine, bildirim tarihinden itibaren en geç beş iş günü içerisinde TEİAŞ veya dağıtım lisansı sahibi tüzel kişi tarafından kesme bildirimi düzenlenmek suretiyle elektriği kesilir. 

Kesme tarihi, saati ve son endeske değeri bildirimde yer almalı

Kesme bildiriminde, kesme tarihi ile saatine ve son endeks değerine yer verilmesi zorunludur. Kesme bildirimi bir gün içerisinde TEİAŞ veya dağıtım şirketi tarafından görevli tedarik şirketine iletilir. 

Ki bunun gerekçesi itibariyle çok net bir düzenleme de 16. Madde üzerinde yapılmış durumda. 

“Elektriğin Kesilmesi ve Kesilmiş Olan Elektriğin Yeniden Bağlanması” başlıklı 16. Madde üzerinde, 2. fıkra tamamen kaldırılarak yeni ilave edilen ve,  

“(2) Tüketicilerin ikili anlaşmalarından kaynaklı borçları nedeniyle elektriği kesilemez. Ancak tedarikçi değişikliği gerçekleşmiş olsa bile, perakende satış sözleşmesi kapsamındaki borçları nedeniyle elektriği kesilebilir.”

Bu hükmü içeren fıkra gereği, madde bütününde tedarikçi ibarelerinin görevli tedarik şirketi ibaresi baz alınarak revize edildiğini görüyoruz. 

 

Yeni düzenlemenin,

 

 • Madde 5- Perakende Satış Sözleşmesi Başvurusu

• Madde 8- Sözleşmenin Süresi ve Sona Erme

• Madde 14- Sayacın Hiç veya Doğru Tüketim Kaydetmemesi Halinde Tüketim Miktarının Tespiti

• Madde 15- Zamanında Ödenmeyen Borçlar

• Madde 16- Elektriğin Kesilmesi ve Kesilmiş Olan Elektriğin Yeniden Bağlanması

• Madde 19- Tüketicilerin Bilgilendirilmesi ile Tüketici Hakları ve Zararların Tazmini

• Madde 20- Serbest Tüketici Kapsamı

• Madde 21- Serbest Tüketicilerin Listesinin Yayımlanması ve Kayıtlarının Tutulması

• Madde 22- Serbest Tüketicilerin Hak ve Yükümlülükleri

• Madde 23- Tedarikçilerin Yükümlülükleri

• Madde 25- Serbest Tüketici Limitindeki İndirimin Belirlenmesi

Başlıklı maddelere temas ettiğini ve yanı sıra mevcut düzenlemeye bir kavram ile ek form ilave ettiğini görüyoruz. 

Uygulamaya berraklık kazandır-ması temennisiyle…

 



Bu haber 10564 kez okunmuştur


Bu habere henüz yorum yazılmamış

İlk yorum yazan siz olun!








Köşe Yazarları